Wie de werkzaamheden aan de Middelburgse kademuren een beetje volgt, weet dat dit geen klusjes van een paar maanden zijn. Na de restauratie van de kademuren aan de Korendijk en Kinderdijk en het grote project dat momenteel loopt aan de Nieuwe Haven en Turfkaai, staat alweer een volgende omvangrijke operatie op stapel. Dit keer zijn de Houtkaai, Londensekaai en Bierkaai aan de beurt.
De gemeente Middelburg meldt dat de gemeenteraad heeft ingestemd met de voorbereiding en uitvoering van die restauratie. Uit inspecties blijkt dat de muren op veel plaatsen in slechte staat zijn. Metselwerk zit los, is hol geworden of is instabiel. Het gaat bovendien niet zomaar om wat stenen langs het water. De kademuren maken deel uit van het beschermde stadsgezicht, gaan in oorsprong terug tot de zestiende eeuw en hebben ook een functie in de waterkering. Bij het herstel moet daarom zoveel mogelijk goed oud metselwerk blijven zitten en worden stenen waar mogelijk hergebruikt. Ook de bijzondere planten die op en tussen de muren groeien krijgen opnieuw aandacht.
Bijzonder aan dit project is vooral de omvang van de operatie rond de woonboten. Zeven woonboten aan de Londensekaai en Bierkaai moeten tijdelijk wijken. Daarvoor wordt aan de overkant, langs de Korendijk-Kousteensedijk, een tijdelijke ligplaats ingericht met onder meer aansluitingen voor water, elektriciteit, riool en data. De bewoners kunnen daardoor in hun eigen woonboot blijven wonen.
De verplaatsing gebeurt in twee fasen. Vanaf het derde kwartaal van 2027 verhuist de eerste groep woonboten. Eind 2027 moet de eigenlijke restauratie beginnen. In het derde kwartaal van 2028 kan die eerste groep volgens de voorlopige planning terug en verhuist de tweede groep. In het derde kwartaal van 2029 moet het hele werk, inclusief het herstel van de openbare ruimte, klaar zijn.
Het is een logisch vervolg op de eerdere projecten. In 2023 begon Bouwgroep Peters aan de kademuren van de Korendijk en Kinderdijk. Bij de Bellinkbrug bleek de toestand van de muur op sommige plekken slechter dan gedacht en moest meer worden blootgelegd. Daarbij kwamen niet alleen oude delen van de kademuur tevoorschijn, maar ook resten van oudere waterbouwkundige constructies.
Daarna verschoof de aandacht naar de Nieuwe Haven en Turfkaai. Dat project werd al jaren voorbereid. Problemen met de houten fundering waren al eerder bekend en delen van de herinrichting waren daarom uitgesteld. Bij de huidige restauratie wordt achter de oude kademuur een nieuwe constructie van staal en beton aangebracht, terwijl het historische beeld zoveel mogelijk behouden blijft. Als alles volgens planning verloopt, is dat werk voor het einde van 2026 afgerond.
Het zijn grote projecten, ook financieel gezien. Voor Korendijk en Kinderdijk stond eind 2024 een gemeentelijk krediet van ongeveer 2,4 miljoen euro. Voor Nieuwe Haven en Turfkaai was aanvankelijk 4,5 miljoen euro beschikbaar. Dat bedrag werd later met 765.000 euro verhoogd. Alleen die twee projecten samen vertegenwoordigen daarmee al ruim 7,5 miljoen euro aan beschikbare kredieten.
Voor Houtkaai, Londensekaai en Bierkaai is inmiddels eveneens geld beschikbaar gesteld, maar in het recente nieuwsbericht van de gemeente staat geen totaalbedrag genoemd. Duidelijk is in ieder geval wel dat ook dit een forse operatie wordt, alleen al door de tijdelijke voorzieningen voor de woonboten, de restauratie zelf en het herstel van de openbare ruimte.
Het moet maar he. Een stad heeft nu eenmaal onderhoud nodig.
Foto’s: Edwin Mijnsbergen