De restauratie van de gevels en torens van het stadhuis van Middelburg gaat nu echt beginnen. Gisteren was er in de Burgerzaal een informatieavond voor omwonenden, ondernemers en andere belangstellenden. De belangrijkste punten op een rij:
Dat er iets moest gebeuren aan het stadhuis is al een tijdje duidelijk. Vier jaar geleden bleek dat de staat van de natuurstenen gevel slechter bleek dan gehoopt. Beelden en ornamenten werden gezekerd en er kwamen netten om te voorkomen dat stukjes steen naar beneden konden vallen. Eind 2024 werden die veiligheidsmaatregelen nog verder uitgebreid.
Vorig jaar werd ook duidelijk hoe groot deze restauratie inmiddels is geworden. De totale projectkosten werden toen geraamd op ongeveer 21 miljoen euro. Het gaat dan ook niet om een beetje voegen en poetsen: de natuurstenen gevelbekleding, ornamenten en beelden van het gotische deel worden aangepakt, net als de Choertoren en de Belforttoren, oftewel Malle Betje.
De komende maanden wordt nog niet overal meteen gehakt, gebeiteld en vervangen. De steigers zijn juist nodig om de gevel van dichtbij verder te onderzoeken. Specialisten bekijken de stenen, beelden en ornamenten stuk voor stuk. Er worden ook proefrestauraties uitgevoerd om te bepalen welke materialen en technieken het beste kunnen worden gebruikt.
Restauratieaannemer Nico de Bont werkt daarbij samen met Rothuizen Erfgoed, Slotboom Steenhouwers en de gemeente. Dat zijn partijen die samen onder meer ook betrokken waren bij de restauratie van de Domtoren in Utrecht.
Tijdens de informatieavond ging het uiteraard ook over de gevolgen voor de omgeving. Ondernemers en bewoners vroegen onder meer naar de bereikbaarheid, evenementen op de Markt, rondleidingen, het luiden van de klok en de restauratie van de historische beelden. Ook de duiven van onze stad kwamen weer ter sprake. Dat onderwerp speelt al langer: duivenpoep is bepaald niet bevorderlijk voor natuursteen. Omwonenden vroegen daarom opnieuw aandacht voor goede duivenwering.
De werkzaamheden worden gefaseerd uitgevoerd. Aan de Markt komt eerst tijdelijk een steiger voor de proefrestauratie. Aan de zijde van de Lange Noordstraat blijft een steiger langere tijd staan. De bedoeling is dat steeds een groot deel van de karakteristieke gevel zichtbaar blijft.
Zelf zijn we nieuwsgierig naar iets heel anders: wat komt er straks op die enorme bouwschuttingen? We hoorden dat die maar liefst 4,50 meter hoog worden. Dat is nogal een wand, midden op de Markt. Je zou er een tijdelijke tentoonstelling, beeldbank, geschiedenisles of kunstwerk van maken. We zijn zeer benieuwd wat daar straks komt.
Het is trouwens niet de eerste grote restauratie van het stadhuis. Tussen 1881 en 1918 werd het gebouw al decennialang onder handen genomen, onder leiding van onder anderen Pierre Cuypers. De laatste grote onderhouds- en restauratiebeurt van gevels en beelden vond plaats tussen 1985 en 1991. Nu volgt, ruim 35 jaar later, opnieuw een grote ronde.
De komende maanden zullen we ongetwijfeld nog vaak terugkomen op deze monsterklus. De voorbereidende werkzaamheden beginnen nu; volgens de huidige planning moet het gerestaureerde stadhuis in 2030 weer helemaal uit de steigers zijn.
Foto’s Informatieavond: Joan Krüse
Historische beelden restauratie 1881-1918: ZB Beeldbank – Collectie Zeeland