array(21) {
  [0]=>
  int(107787)
  [1]=>
  int(107796)
  [2]=>
  int(107803)
  [3]=>
  int(107788)
  [4]=>
  int(107794)
  [5]=>
  int(107784)
  [6]=>
  int(107785)
  [7]=>
  int(107797)
  [8]=>
  int(107800)
  [9]=>
  int(107786)
  [10]=>
  int(107795)
  [11]=>
  int(107789)
  [12]=>
  int(107792)
  [13]=>
  int(107793)
  [14]=>
  int(107799)
  [15]=>
  int(107798)
  [16]=>
  int(107790)
  [17]=>
  int(107791)
  [18]=>
  int(107783)
  [19]=>
  int(107801)
  [20]=>
  int(107802)
}

Middelburg in 1939 op de kleurendia’s van H.B.E Warnaars

Soms blijven we bij bepaalde collecties in de welbekende beeldbanken van de bibliotheek en het archief nét wat langer hangen dan bij andere.

H.B.E. Warnaars

Zo ook bij de collectie kleurendia’s en foto’s van H.B.E. Warnaars, die zijn opgenomen in de Verzameling Beeld en Geluid, nr 584, van het Zeeuws Archief. Kleurenfoto’s (dus geen beelden die later zijn ingekleurd!) van voor de oorlog trekken altijd onze aandacht, maar die van Warnaars zijn extra tof, omdat ze zoveel mooie details van Middelburg laten zien, in het najaar van 1939.

Nu waren we nog niet bekend met de context van deze beelden, maar na het maken van deze uitsneden zochten we nog even in de Digitale Collectie Zeeland van ZB Bibliotheek van Zeeland en vonden een paar artikelen over de fotograaf en zijn beelden, waaronder artikelen in de PZC van 1995 en 2009.

Theo Giele over het bezoek van Warnaars aan Middelburg

Theo Giele schrijft in het artikel ‘Verdwenen stad na een vergeten bombardement‘ over de Hollandse fotograaf die verliefd werd op Middelburg onder meer:

“Het is lekker weer in Middelburg, de dag dat H.B.E. Warnaars in de herfst van 1939 van Overveen naar de Zeeuwse hoofdstad reist. Hij heeft zijn camera meegenomen. Warnaars wil de oude stad op kleurendia’s vastleggen. Vanaf zijn logeeradres, Hotel De Burg aan de Groenmarkt, kuiert hij door de stad. Zo loopt hij langs het Prins Hendrikdok in de richting van het Oost-Indisch Huis. Een complex van gebouwen waar eens de VOC haar voorraden bewaarde.

Bewonderend stelt Warnaars zijn statief op, plaatst de camera erop, stelt nauwkeurig diafragma, sluitertijd en afstand in en drukt af. Het machtige monument is in kleur vereeuwigd.

Moderne technieken

Warnaars is een van de eersten die het pand met behulp van de moderne kleurendia-techniek vastlegt. Maar weinig mensen hebben in 1939 het geld of de kunde om in kleur te fotograferen. Warnaars is geboeid door het Oost-Indisch Huis. Hij maakt ook nog dia’s van de binnenplaats, tussen de Rotterdamsche Kaai en de Breestraat. En hij maakt een fraai overzicht van de Kaai gezien vanaf het muurtje van het Prins Hendrikdok. Een goed standpunt trouwens, want hij hoeft zich maar om te draaien om de Dam, de Graanbeurs en de Lange Giststraat in beeld te krijgen met de Lange Jan op de achtergrond. Warnaars is een van de weinigen, zo niet de enige, die in het vooroorlogse Middelburg kleurenfoto’s maakt.

Decennia later belanden de dia’s bij het Zeeuws Archief. Een beetje onwennig is het wel om het Middelburg van de jaren dertig in kleur te zien. Hoe flets ook, 1939 lijkt in kleur veel dichterbij dan in zwart-wit.

Met de kennis van nu

Warnaars kan niet de hele stad in beeld brengen. Vanwege de oorlogsdreiging raadt burgemeester J. van Walré de Bordes hem aan de trein naar huis te nemen. Jammer genoeg heeft hij niet alles kunnen fotograferen wat in 1940 verloren ging. “Hij maakte vooral foto’s op en rond de Dam,” zegt Leo Hollestelle van het Zeeuws Archief. “Maar ja, toen wist hij natuurlijk niet dat de stad gebombardeerd zou worden.””

Terug in 1995

In 1995 was Warnaars terug in Middelburg. Daarover lees je meer in het artikel ‘Oud-Middelburg in unieke kleurendia’s’.

Het verhaal bij deze dia’s maakt ze nog mooier, vinden wij.

Meer bekijken

Je kunt de volledige foto’s én de rest van de collectie Warnaars, bekijken op de website van het Zeeuws Archief.

Gerelateerde verhalen

Afbeelding #026 voor het verhaal 40 jaar Stichting Cinema Middelburg deel 1: archiefbeelden van Jan Koole
40 jaar Stichting Cinema Middelburg: archiefbeelden van Jan Koole

We vierden al aardig wat jubilea dit jaar, maar over de verjaardag van Stichting Cinema Middelburg hebben we het nog niet gehad. Die stichting bestaat veertig jaar en viert het […]

19 nov 2024
Art nouveau in Middelburg: het wonderlijke verhaal over het herenhuis aan Koepoortstraat 4

Twee weken geleden schreven we over een nieuw initiatief van stadsgids Ineke van de Put, die op persoonlijke titel een aantal Middelburgse pandeigenaars enthousiast heeft gekregen voor de openstelling van […]

11 aug 2024
Afbeelding #016 voor het verhaal Autogarages in Middelburg centrum van 1910 tot 1990
Autogarages in Middelburg centrum van 1910 tot 1990

Anno 2024 zijn de meeste garages en autohandelaren buiten het centrum te vinden, maar dat was tot ver in de 20e eeuw anders. Vandaag een selectie beelden van autogarages en […]

10 mrt 2024
Afbeelding #007 voor het verhaal 1860-1870: de oudste foto’s van Middelburg
1860-1870: de oudste foto’s van Middelburg

We durven niet te zeggen welke foto dé oudste is die ooit in Middelburg is gemaakt, maar als je in de beeldbanken van ZB Bibliotheek van Zeeland en het Zeeuws […]

26 sep 2023

Volgende verhalen

Afbeelding #000 voor het verhaal De nieuwe scanauto van Handhaving Middelburg
De nieuwe scanauto van Handhaving Middelburg

Daar is ‘ie dan: de gloednieuwe scanauto van Handhaving Middelburg! Het voertuig werd gisteren bij het Hofje Onder den Toren gespot door Mariëtta Dekker. De scanauto werd vorig jaar al […]

30 jun 2025
Afbeelding #000 voor het verhaal Zeeuwse Bibliotheken boetevrij per 1 juli 2025
Zeeuwse Bibliotheken boetevrij per 1 juli 2025

Hoera! Vanaf morgen, 1 juli 2025, verdwijnen de boetes voor het te laat inleveren van geleende materialen bij de Zeeuwse Bibliotheken. Dat betekent: geen extra kosten meer als je een […]

30 jun 2025
Afbeelding #000 voor het verhaal Sha & Ivy verhuist…naar de Achterhoek
Sha & Ivy verhuist…naar de Achterhoek

‘Wij gaan verhuizen’? We keken op van de foto die we vanmiddag kregen, maar het is waar: Sha & Ivy gaan, op termijn, verhuizen. Ze zijn bezig met de aankoop […]

30 jun 2025
Deze website maakt gebruik van cookies

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over uw gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.

Noodzakelijke cookies helpen een website bruikbaarder te maken, door basisfuncties als paginanavigatie en toegang tot beveiligde gedeelten van de website mogelijk te maken. Zonder deze cookies kan de website niet naar behoren werken.

Statistische cookies helpen eigenaren van websites begrijpen hoe bezoekers hun website gebruiken, door anoniem gegevens te verzamelen en te rapporteren.

Marketingcookies worden gebruikt om bezoekers te volgen wanneer ze verschillende websites bezoeken. Hun doel is advertenties weergeven die zijn toegesneden op en relevant zijn voor de individuele gebruiker. Deze advertenties worden zo waardevoller voor uitgevers en externe adverteerders.

Voor meer informatie, bekijk ons privacybeleid.