We schreven al vaak over de prachtige foto’s uit de beeldbank van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, vooral over het feit dat het zo tof is dat je er op in kunt zoomen. Soms lijken foto’s niet veel te zeggen, maar schijn kan bedriegen.
Neem nu de eerste afbeelding: die werd in 1973 genomen in de bovenwoning van het huidige Eetcafé De Zwarte Ruiter op het Witte Paart. De zaak (toen nog Damzicht) was een jaar eerder overgenomen door Loontjens en werd doorverhuurd aan Sjaan Pekaar en Daan Basting, die er ‘De Zwarte Ruiter’ van maakten.
En om Sjaan Pekaar gaat het. Deze mooie dame, die in oktober 2007 overleed, was een fenomeen. Een geliefd fenomeen bovendien. In 1973 had ze maar liefst acht horecabedrijven in Zeeland. In Middelburg had ze er vier. In de jaren 60 begon ze met bar De Lange Jan, op de plek waar nu La Piccola Italia Middelburg zit; later kwamen daar ook nog De Zwarte Ruiter en de Bonanzabar op de Vlasmarkt bij. Van die laatste maakte ze later de Sjada Bar.
Jacques Cats schreef in maart 1973 een schitterend artikel over deze vrouw en haar zaken. Hij noemde haar ‘de barkoningin van Zeeland’. En het is dus dát artikel dat je in die woonkamer boven café De Zwarte Ruiter ziet hangen, op de foto van de Rijksdienst. Tante Sjaan (of ome Daan) was blijkbaar zeer verguld met het portret.
Wat in dat artikel niet wordt benoemd is het feit dat Sjaan ook ‘een madam’ was. Over dat soort dingen schrijf je nu eenmaal niet zo snel, al stipte Rob van Hese het wel aan in een bijdrage voor de rubriek Barcodes, getiteld ‘Tante Sjaan en ome Daan.’
Zulke stukjes maken ons nieuwsgierig naar het grotere verhaal, ook al beseffen we dat de meeste delen daarvan waarschijnlijk nooit meer verteld zullen worden. Een van de mooiste en eerlijkste toevoegingen vonden we in 2015 bij Helge Prinsen, die al jarenlang de mooiste portretten maakt van Vlissingers. In dat jaar kwam ook de toen 83-jarige Riet de Groot aan het woord, die in Vlissingen ook wel bekend stond als Rooie Riet. Zij vertelde openlijk over haar werk als prostituee, dat ooit was begonnen in dienst bij Tante Sjaan. Super!
Wie weet, komen we er ooit nog op terug, ook al is dit meer het terrein van Middelburg Dronk. Op die site zijn gelukkig een paar foto’s te vinden van deze bijzondere stadsbewoonster van toen. Tante Sjaan aan de toog van de Lange Jan Bar, of in Café Vanuus en de City Bar in Vlissingen. Het zijn mooie beelden van een mooi mens, dat op latere leeftijd nog vaak op de Walcherse antiekmarkten was te vinden, met haar handel.
Meer lezen:
Barcodes: Tante Sjaan en ome Daan
Riet de Groot bij Helge Prinsen
Sjaan Pekaar op Middelburg Dronk
Krantenknipsel 1973: Krantenbank Zeeland ZB Bibliotheek van Zeeland