Over de Sefardische begraafplaats, de Jodengang en het nieuwe boek van Maaike van Arend
Wat zijn er toch nog veel verhalen uit de geschiedenis van Middelburg die we niet of nauwelijks kennen. Dat realiseerden we ons ook afgelopen week weer, toen we met Maaike van Arend en haar moeder Frederika de Vries bij de Sefardische begraafplaats in de Jodengang stonden.
De Jood Pinto
Maaike heeft dit jaar een boek uitgebracht, ‘De Jood Pinto’. Op Facebook lazen we over dat boek, en zagen we er diverse mensen enthousiast op reageren. We kwamen al snel in contact met Maaike. Ze legde uit dat ze weliswaar uit Middelburg komt maar al bijna 40 jaar in Spanje woont. Dat weerhield haar er niet van om in de geschiedenis van de Joodse gemeenschap in Middelburg te duiken. Nog wat specifieker: in de geschiedenis van de Sefardische Joden die al eeuwen begraven liggen bij de Jodengang.
Sefardisch
Het zei ons op dat moment nog niet zo gek veel. In de geschiedenis van Jodengang doken we nog nooit (even los van de wielerbaan van Gilde, die daar vanaf 1896 was te vinden) en het woord Sefardisch was ons ook niet bekend. Jou ook niet zeg je? Check dan vooral dit artikel op Wikipedia even: https://nl.wikipedia.org/wiki/Sefardische_Joden.
Rouaansekaai
Maaike vond dat helemaal niet zo vreemd, en mailde ons met plezier een digitaal exemplaar van het boek, zodat we er meer over konden lezen. Tof! Op die manier begon dit onderwerp nog wat meer te leven en leerden we onder meer dat Middelburg in 1641 ook al een (huis-) synagoge had, op de Rouaansekaai. Daar hadden we tot voor kort dus geen idee van.
Een ontmoeting in de Jodengang
Weer een paar later mailde Maaike ons dat ze een paar dagen in Middelburg zou zijn, om haar moeder te bezoeken. Een buitenkansje om even af te spreken. Moeder en dochter kwamen samen, naar de Seisweg. Natuurlijk kletsen we ook even de graven, die al zo veel hebben meegemaakt. Nu ligt alles er netjes bij, maar dat is wel eens anders geweest. Er waren periodes waarin de stenen niet eens meer te zien waren, omdat ze waren verzakt. Er liep jarenlang vee, en het perceel werd zelfs nog eens gebruikt als schaatsbaan.
Maaike vertelt het allemaal, in het boek. Per graf beschrijft ze ook nog eens alle mensen die er liggen. In het persbericht schreef ze dat er een veelgehoorde overtuiging bestaat, die stelt dat de meerderheid van die graven niet eens toebehoort aan toenmalige Middelburgse inwoners, maar dat de doden vanuit Antwerpen kwamen. Of dat klopt lees je in het boek. Maaike vertelt het aan de hand van het leven van de oprichter van de allereerste Middelburgse (huis)synagoge, Paulo Jacomo Pinto.
Dauwendaele
Het is allemaal even interessant, maar de reden waarom we afgelopen woensdag met een grijns terugfietsten naar het centrum was het feit dat het gespreksonderwerp al vrij snel verschoof naar Dauwendaele. Met de Sefardische gemeenschap had dat niks van doen, maar toen Maaike vertelde dat ze is opgegroeid in de omgeving van Herberdsland gingen we natuurlijk los. Ze is net iets ouder dan wij, maar raakvlakken bleken er volop te zijn. Zij was bij de opening van de school waar wij als pubers een paar jaar later rond zouden hangen. We noemen maar iets.
En zo kwamen we ook al snel op het leven in Spanje. Maaike is er simpelweg gelukkig, maar de band met Nederland blijft uiteraard. Vanwege haar moeder onder meer, maar ook omdat ze een dochter heeft die vanuit Spanje stage ging lopen in Enschede en daar bleef hangen. Omdat ze er een Spanjaard ontmoette nota bene. We verzinnen het allemaal niet hè!
Boek
Maar goed, nu dwalen we echt af. Er is een boek uit mensen, over een niet al te bekende Middelburgse geschiedenis. Doe er je voordeel mee. In het voorjaar van 2025 komt Maaike mogelijk ook nog naar het Etty Hillesum Huis, om meer over het werk te vertellen.
Portugese Joden in Zeeland
Geen zoekresultaten voor "{term}"
